Wystawa i wykład poświęcony prof. Izydorowi Stella-Sawickiemu w sercu Krakowa

W najbliższy poniedziałek, 1 kwietnia, Pałac Krzysztofory przy Rynku Głównym 35 stanie się miejscem wyjątkowego spotkania mieszkańców Krakowa z historią miasta i środowiska naukowego. O godz. 17:00 zaplanowano otwarcie wystawy prezentującej pamiątki po profesorze Izydorze Stella-Sawickim, a wydarzenie uzupełni wykład dr. Marka A. Stella-Sawickiego z University College London. Spotkanie odbywa się w ramach cenionego cyklu „Widok na Krakowian”. Wstęp dla wszystkich zainteresowanych jest bezpłatny.

Postać, która zmieniła oblicze Krakowa

Izydor Stella-Sawicki, urodzony w 1881 roku we Lwowie, to postać doskonale znana nie tylko środowisku akademickiemu, ale i mieszkańcom Krakowa. Jako inżynier i wizjoner, przyczynił się do rozwoju wielu kluczowych inwestycji miejskich. Jego rodzinne korzenie były silnie związane z walką o niepodległość – ojciec, Jan Stella-Sawicki, brał czynny udział w powstaniu styczniowym.

Od lwowskich studiów do budowy Małopolski

Po ukończeniu studiów na Politechnice Lwowskiej, Stella-Sawicki zajął się projektowaniem infrastruktury wodnej w Galicji. W niepodległej Polsce objął stanowisko naczelnika Oddziału Wodnego w Kielcach, kładąc podwaliny pod nowoczesną infrastrukturę regionu. Później związał się z Krakowem – tutaj wykładał na Akademii Górniczej i awansował na profesora. Jego specjalnością były konstrukcje żelbetowe, a do najbardziej znanych realizacji należą m.in. pierwszy małopolski most żelbetowy, projekt hangaru lotniczego w Rakowicach czy systemy przeciwpowodziowe i kanalizacyjne w Oświęcimiu.

Twórca Politechniki Krakowskiej

W okresie międzywojennym Stella-Sawicki nie tylko prowadził badania, ale konsekwentnie zabiegał o utworzenie w Krakowie uczelni technicznej. Już w 1929 roku publicznie postulował powołanie politechniki. Ten cel zrealizował tuż po wojnie, kiedy w styczniu 1945 roku stanął na czele Komitetu Organizacyjnego uczelni. Wydziały Politechniczne uruchomiono w roku 1946, a symboliczna data powstania Politechniki Krakowskiej przypada na 1 kwietnia 1945 roku.

Trudne doświadczenia wojny

Przeżycia profesora w okresie okupacji hitlerowskiej na trwałe wpisały się w historię Krakowa i polskiej nauki. 6 listopada 1939 roku został zatrzymany podczas masowych aresztowań krakowskich profesorów (tzw. Sonderaktion Krakau) i wywieziony do obozu Sachsenhausen. Wrócił po kilku miesiącach w lutym 1940 roku – chory, ale nieugięty, gotowy dalej służyć nauce i miastu.

Trwały ślad w pamięci Krakowian

Profesor Stella-Sawicki zmarł w 1957 roku pozostawiając po sobie dorobek, z którego mieszkańcy i studenci Krakowa korzystają do dziś. Jego praca nie ograniczała się do projektów inżynieryjnych – był mentorem i wychowawcą, kształtował kolejne pokolenia naukowców, a jego myśl organizacyjna i wizjonerstwo umożliwiły powstanie jednej z najważniejszych uczelni technicznych w kraju.

Dlaczego warto wybrać się na wystawę?

Uczestnicy wydarzenia będą mogli zobaczyć eksponaty związane bezpośrednio z życiem i działalnością profesora Stella-Sawickiego oraz wysłuchać wykładu przybliżającego kulisy jego naukowej i społecznej aktywności. To także okazja, by spojrzeć na rolę wybitnych krakowian w kształtowaniu miasta, którego dziedzictwo nadal wpływa na codzienne życie mieszkańców. Spotkanie będzie też szansą na rozmowę z rodziną i badaczami dorobku profesora.

Praktyczne informacje

Wydarzenie odbędzie się 1 kwietnia (poniedziałek), o godz. 17:00, w Pałacu Krzysztofory przy Rynku Głównym 35. Udział w wystawie oraz wykładzie jest całkowicie bezpłatny. Organizatorzy zachęcają do przyjścia zarówno osoby związane z krakowskimi uczelniami, jak i wszystkich mieszkańców zainteresowanych historią miasta.